2019 Ապր 08, Երկուշաբթի
Երևանի Մոր և մանկան առողջության պահպանման գիտահետազոտական կենտրոնում ապրիլի 3-ին և 4-ին հերթական անգամ հյուրընկալվել էր հանրահայտ ֆրանսիացի բժիշկ, Փարիզի «Կրեմլին-Բիսետրե» համալսարանական մանկաբարձա-գինեկոլոգիական կլինիկայի պրոֆեսոր Հերվե Ֆերնանդեսը «Լավագույնը կանանց համար» իր առաքելությամբ:
Պրոֆեսոր Ֆերնանդեսը երկու օրվա ընթացքում իրականացրեց գինեկոլոգիական, անպտղության բուժմանն ուղղված վիրահատություններ` նորագույն մեթոդներով: Մեզ հաջողվեց այդ ընթացքում զրուցել պրոֆեսորի հետ մի քանի կարևոր խնդիրների շուրջ:
1. Բուժման նպատակով այս այցի շրջանակում դիմած պացիենտները հիմականում ի՞նչ ուղղվածության խնդիրներ ունեին:
Վիրահատության համար երկու տարբեր ցուցումներ կային.մի խումբ պացիենտներ, որոնք ցանկանում էին երեխա ունենալ, այսինքն, տառապում էին անպտղությամբ և մյուս խումբը, որոնք ունեին ձվարանների ու արգանդի հետ կապված խնդիրներ: Երկրորդ խմբի պացիենտների մոտ կատարվեցին հեշտոցային մուտքով վիրահատություններ(սեռական օրգանների արտանկման շտկում և արգանդի հեռացում և այլն), որը համարվում էառավել արդյունավետ և անվտանգ եղանակ:
2. Ի՞նչ վիրահատություններ են իրականացվել և հատկապես ո՞ր վիրահատության մասին կցանկանաք կիսվել:
Բոլոր դեպքերն էլ կարևորված էին, որովհետև բոլորն էլ ինչ-որ նպատակ էին հետապնդում: Հատկապես հարկ է առանձնացնել անպտղության հետ կապված խնդիրների լուծումը, որովհետև դա հնարավորություն է տալիս կամ բարձրացնել արտամարմնային բեղմնավորման արդյունավետությունը, կամ թույլ է տալիս հղիության կայացում` վիրահատությունից հետո:
Այս վիրահատություններից կարելի է առանձնացնել հեշտոցի պլաստիկայի նպատակով վիրահատությունը, որն իրականացվեց մի կնոջ մոտ՝ հեշտոցի և արգանդի բացակայության զարգացման արատի կապակցությամբ: Այդ արատի ժամանակ ո՛չ միայն հեշտոցն է բացակայում՝ նրա 2/3-ը, այլ նաև` արգանդը: Վիրահատությունը կատարվել է նոր տեխնիկայով: Մինչ այժմ գոյություն ունեցող բոլոր հնարավոր վիրահատական մեթոդներից վերցվել են առանձին «հատվածներ», ի մի բերվել այնպես, որ թույլ տան վիրահատությունն իրականացնելու նոր , ավելի քիչ տրավմատիկ, բայց և բարձր արդյունավետությամբ օժտված տեխնիկայով: Այս վիրահատությունն առաջին էտապն է, և պացիենտը դեռևս 2-3 ամիս պետք անցնի վերականգնողական շրջան: Բայց, անգամ առաջին փուլից հետո շատ լավ հետվիրահատական արդյունավետություն ենք ունենում:

3. Խոսենք անպտղությանը վերաբերող վիրահատությունների մասին, որոնք հիմնականում լուծում են անպտղության խնդիրը:
30-40 տոկոս դեպքերում խնդիրը լուծվում է անմիջապես վիրահատությունից հետո: Մյուս խմբի մոտ վիրահատական միջամտությունը թույլ է տալիս մեծացնել արտամարմնային բեղմնավորման արդյունավետությունը: Դա հատկապես վերաբերում է փողային, փող-որովայնամզային գործոնով պայմանավորված անպտղությանը, որը կազմում է անպտղության 1/3 մասը: Հաջորդը էնդոմետրիոզի խնդիրն է, որի վիրահատական բուժումը հաճախ թույլ է տալիս իրականացնել արտամարմնային բեղմնավորում և բարձրացնել նաև դրա արդյունավետությունը: Հաճախ հենց վիրաբույժներն են առաջարկում կատարել արտամարմնային բեղմնավորում, քանի որ վիրահատության ժամանակ է պարզ դառնում, որ անպտղության բուժումը պետք է կատարվի հենց արտամարմնային բեղմնավորման միջոցով:
4. Տարեց-տարի, յուրաքանչյուր այցի հետ, ի՞նչ տարբերություն եք տեսնում և ի՞նչը կառանձնացնեք:
Հիմնականում մեր շփման արդյունավետությունը նրանում է, որ մենք կարողանում ենք միասին քննարկել վիրահատության և բուժման ցուցումները, և այդ քննարկումներով, առաջին հերթին, բարձրացնել բուժման արդյունավետությունը:
Վիրահատությունների այստեղ, տեղում իրականացման կարևորությունը նրանում է, որ ավելի շատ բժիշկներ և կլինօրդինատորներ կարող են մասնակցել, տեսնել և սովորել: Մինչդեռ, եթե դրա համար յուրաքանչյուրը հասնի Ֆրանսիա, պարզ է, որ շատ խնդիրների հետ է կապված՝ ֆինանսական և այլ:
5. Այս պահին Հայաստանին վերաբերող Ձեր ո՞ր տպավորության վերաբերյալ կցանկանաք կիսվել:
Այստեղ շատ լավ թիմ է աշխատում,և բոլորը շատ գեղեցիկ ու գրավիչ են՝ և՛ բժիշկները, և՛ պացիենտները: Եվ ինձ համար շատ հաճելի է կիսվել իմ աշխատանքային փորձով այս թիմի հետ:
Յուրաքանչյուր նման պատմության մեջ կա հավատ, համբերություն և մեծ ճանապարհ, իսկ ամենակարևորը՝ ճիշտ մասնագիտական ուղեկցություն...
Կարդալ ավելին»
1. Արդյո՞ք կարելի է հղիության ընթացքում այցելել ատամնաբույժի: Այո, իհարկե: Հղիության ընթացքում կարելի է և նույնիսկ ցուցված է այցելել ատամնաբույժի: Ատամների խնդիրը չլուծված թողնելը կարող է ավելի ռիսկային լինել, քան բուժումը: 2. Հղիության ո՞ր եռամսյակն է ամենահարմարը և անվտանգը ատամնաբույժի այցելելու համար: Ատամնաբույժի այցելելու ամենաապահով և հարմար ժամանակը 2-րդ եռամսյակն է, երբ արդեն պտղի օրգանները ձևավորված են: 1-ին եռամսյակ` միջամտություններ իրականացվում է միայն ծայրահեղ անհրաժեշտության դեպքում (ցավ, վարակ, թարախակալում ունեցող բորբոքում) : Առաջնահերթությունը տրվում է մորը: 3-րդ եռամսյակ` ավտանգ ժամանակաշրջանն է միաջամտություններ իրականացնելու համար : Կարևորագույն պայմանը, որին հատկապես պետք է ուշադրություն դարձնել հղիի դիրքն է միջամտությունների աթոռին : Ցանկալի է աշխատել նստած, երկար ժամանակով չպառկեցնել: 3. Կարելի՞ է բուժել կամ հեռացնել ատամ հղիության ընթացքում: Այո, հղիության ընթացքում կարելի է հեռացնել, բուժել ատամ, քանի որ երբեմն խնդիրը չլուծված թողնելը կարող է հանգեցնել շատ ավելի վտանգավոր ելքի: 4. Ի՞նչ անզգայացում է իրականացվում ատամնաբուժական միջամտություն կատարելու դեպքում: Օգտագործվում է հղիության ընթացքում անվտանգ համարվող տեղային անզգայացնող միջոցներ : Դեղամիջոցը արագ դուրս է գալիս օրգանիզմից, կարելի է ասել պլացենտայի բարիերը չանցնելով: Ավելի ապահով է ճիշտ ցավազրկումը, քան ցավին դիմանալը: Սթրեսը վտանգ է պտղի համար: 5. Արդյո՞ ք վնասակար է ատամների պլոմբավորման ընթացքում կիրառվող ուլտրամանուշակագույն լամպը: Ատամի պլոմբավորման ժամանակ կիրառվող ուլտրամանուշակագույն լամպի կիրառումն անվնաս է, գործում է տեղային, չի անցնում ամբողջ օրգանիզմով և չի հասնում պտղին: 6. Կարելի՞ է արդյոք հղիության ընթացքում կատարել ատամների ռենտգեն հետազոտություն: Հղիության ընթացքում հրատապ իրավիճակներում թույլատրվում է կատարել ռենտգեն հետազոտություն : Պետք է նշել , որ ժամանակակից սարքավորումները ունեն շատ ցածր ճառագայթում : Ռենտգեն հետազոտություն իրականացնելու ժամանակ հղին պարտադիր հագնում է պաշտպանիչ կապարե գոգնոց : 7. Ի՞նչ միջամտություններ չի կարելի իրականացնել հղիության ընթացքում: Հղիության ընթացքում ցանկալի է խուսափել վիրաբուժական ( իմպլանտացիա, լնդային, ծնոտային վիրահատություններ…), կոսմետիկ (ատամների ձևի, գույնի, դեֆեկտների շտկում, լնդերի էսթետիկ միջամտություններ, զարդերի տեղադրում…) միջամտություններից: 8. Կարելի՞ է արդյոք մաքրել ատամնաքարերը և ատամնափառը: Այո, հղիության ընթացքում կարելի է և պարտադիր է ատամնաքարերի, ատամնափառի մաքրումը, քանի որ դրանք հանդիսանում են վարակի առաջնային օջախ և կարող են հեշտությամբ տարածվել արյան միջոցով, վնասել ինչպես մորը այնպես էլ պտղին: Ատամնաքարերի և ատամնափառի հեռացումը կատարվում է հետևյալ տարբերակներով. ուլտրաձայնային մաքրում, հատուկ մածուկներով փայլեցում (փոլիշ), air-flow մաքրում (տեխնիկան կիրառվում է ատամների և միջատամնային անհասանելի հատվածների մաքրման համար) : Վերը նշված գործընթացները անվնաս են և նպաստում են բերանի խոռոչի հիգիենայի բարելավմանը: 9. Ատամի ցավի դեպքում կարելի՞ է օգտագործել ցավազրկող դեղեր: Այո, կան դեղահաբեր որոնք թուլատրելի են, սակայն ցավազրկողն ընդունելուց առաջ պարտադիր է խորհրդակցել մասնագետի հետ: 10. Ինչո՞ւ է հղիության ընթացքում հաճախ առաջանում լնդերի արյունահոսություն: Հորմոնալ փոփոխությունները որոնք տեղի են ունենում օրգանիզմում հղիության ընթացքում նպաստում են լնդերի արյունահոսության առաջացման: 11. Ինչպե՞ս խնամել ատամնաշարը և բերանի խոռոչը հղիության ընթացքում: Հղիության ընթացքում կնոջ օրգանիզմում տեղի ունեցող փոփոխությունները կարող են ազդել ինչպես ատամների, այնպես էլ լնդերի առողջության վրա, սակայն ճիշտ խնամքը մեզ թույլ կտա խուսափել արյունահոսություններից, տհաճ համի, հոտի զգացումից, հետագա բարդություններից: Ուստի խորհուրդ է տրվում ատամները լվանալ օրական առնվազն երկու անգամ, կատարել խոտաբույսերով պատրաստված թուրմով ողողումներ, սահմանափակել շաքարային սնունդը, նախապատվությունը տալ կալցիումով և վիտամին D-ով հարուստ մթերքներին: Սիրելի հղիներ, ևս մեկ անգամ հիշեցնում ենք, որ յուրաքանչյուր եռամսյակում կարևոր է այցելել ատամնաբույժի, անցնել համապատասխան զննում, խորհրդատվություն բարդացումներից խուսափելու համար: Հիշեք ավելի անվտանգ է ժամանակին խնդրի կանխումը:
Կարդալ ավելին»39 տարեկան կինը, ով շուրջ 4 տարի տառապել է անպտղությամբ, դիմել է մեր կլինիկա։ Կատարվել են......
Կարդալ ավելին»